[ICOM Türkiye] Derneklerden Yeni Açıklama

Geçtiğimiz günlerde ICOM’un Türkiye akreditasyonunu iptal etmesiyle, ve bunun sebepleriyle ilgili şöyle bir yazı yazmıştık. Bu haberin kaynağını ise çeşitli internet makalelerinden ve bir takım gazete haberlerinden almış ve derleyip paylaşmıştık.

Tam da gelişmeleri beklerken, kurumun ta kendisinden toplu bir cevap geldi. Arkeologlar Derneği, ASTAD (Anadolu Sanat Tarihçileri Derneği) ve Müzeciler Derneği’nin gönderdiği ortak basın açıklamasını yayınlamamızı rica ettiler, aşağıda paylaşıyoruz sizinle.

Ve ekliyoruz, Türkiye’de müzecilik için yapıldığı söylenen bu yenilik ve gelişmeleri takdir etmekle birlikte Türkiye’deki “müzecilik kültürü ve anlayışı”nın son derece çağ dışı ve amatörce olduğunu düşünüyoruz.

Buyrun:

“Uluslararası Müzeler Birliği (ICOM) Yürütme Kurulu’nun 4-5 Aralık 2011 tarihlerinde yapılan 121’inci oturumunda Türkiye’nin mevcut ICOM temsilcilerine tanınan yetkilerinin kaldırılmasına ve bu yetkilerin ileriki bir vadede “başka bir kuruluşa” devredilmesine karar verildiği 17 Ocak 2012 tarihinde ICOM Türkiye Milli Komitesi’ne gönderdiği bir mektupla bildirmiştir.

Mektupta kişisel bazı başvuruların yapıldığından bahisle  şikayetlerde bulunulduğu gibi ne olduğunu anlamanın imkansız olduğu açıklamalara yer vererek ve bunları gerekçe göstererek Türkiye Milli Komitesinin Aktivasyonunun iptal edildiği söylenmektedir.

Öncelikle ICOM’un yeni bir yönetim modeline ihtiyaç duyduğu bizzat ICOM Türkiye Milli Komitesi’nin kendi kararı olup, yeni bir yapılanma ile ilgili yönetmelik çalışması gerçekleştirilmiş ve bu çalışmalara tarafımızca da destek sağlanmıştır. Yönetmelik taslağının Nisan ayındaki ICOM Türkiye Milli Komitesi Genel Kurulu’nda ele alınması aylar öncesinden planlanmıştır.

Kişisel hırslarla Türkiye’nin uluslararası örgütlerle  ilişkilerini zayıflatmak ve ülkemizi dış platformlarda zaafa uğratmak isteyen girişimler asla kabul edilemez. Hele bu girişimleri Türkiye müzeciliği adına ortaya koymaya çalışmak 150 yıllık gelenekleri bulunan ülkemiz müzeciliğine yakışmayan bir tutum olarak değerlendirilmektedir.

Türkiye Cumhuriyeti, Anayasasına (63. Madde) kültürel mirasın korunmasını bir devlet görevi olarak almış ve ülkemizdeki kültürel etkinliğin geliştirilmesi konusunda çıkarılan;

• 5225 sayılı Kültür Yatırım ve Girişimlerini Teşvik Kanunu
• 5228 sayılı Kanunla Vergi kanunlarında yapılan düzenleme ile Kültürel Alanda Sponsorlukların Teşvik Edilmesi
• 2863 sayılı Kanunla sağlanan Katkı Payı Uygulaması,

gibi çeşitli düzenlemelerle kültürel mirasa sahip çıkılması ve müzecilik etkinliklerinin yerel yönetimler, özel sektör, özel müzeler, koleksiyonerler gibi çeşitli disiplinlere yayılması konusunda çabalar gösteren bir yapıya sahiptir. 

Son beş yıl içerisinde Türkiye müzelerinde görev yapan uzman sayısı % 100 oranında artırılmıştır. 2011 yılında açılan Zeugma Müzesi dünyanın en büyük mozaik müzesi ünvanını almıştır. 2011 yılında Hatay’da temeli atılan arkeoloji müzesinin dünyanın en büyük mozaik müzesi ünvanını alması beklenmektedir. Anadolu’nun  kavşak kesişme noktasında Afyonkarahisar’da Avrupa’nın en modern müze komplekslerinden birinin temeli geçen ay atılmıştır. Müzecilik hizmetlerinin temel taşı olan Müze Araştırmacıları 27 yıl sonra 2011 yılında nihayet Teknik Hizmetler Sınıfına alınmıştır. Yorgun Herkül ve Boğazköy Sfenksi yurtlarına kavuşalı daha bir yıl olmadı. Dünya miras geçici listesine 25 yeni alanımız ve Dünya Miras Listesine 1 yeni alanımız daha eklendi. Birileri tarafından  şahsi ürün olarak ICOM Merkezine sunulan “Müzeler  İçin Yönetim ve  İşletim Modeli Öneri Raporu”nun oluşturulması Kültür ve Turizm Bakanlığının iradesi, birikimleri ve katkılarıyla hazırlandı ve bu çerçevede müzeciliğimizin geleceğe taşınmasında arayışlara girildi. Daha pek çok sayabileceğimiz örnek var. Biz camia olarak bu çalışmaları adım adım takip ediyor ve ülkemiz müzecilik tarihine gerekli notları düşüyoruz.

Tabi bunların kültürel miras ve müzecilik alanında yeterli girişimler olduğunu söylemek olası değildir. Çünkü burası Anadolu… Medeniyetin beşiği… Dünyanın hafızası… Geçmişin şahidi… Bu ülke açık bir müzedir… Yapılanlar ne  yıllardır yapılmayanları, ne de ihtiyacı gidermeye yetmez, yetemez. 7 den 70 e “Hepimiz Müzeciyiz” demedikçe. Bu sorumluluğu her vatandaşımız içinde hissetmedikçe ne sorunları tamamen çözebilir ne de Anadolu’nun mirasını bütünüyle ayağa kaldırabiliriz. 

Ancak verilen çabaları, uğraşları emekleri yok saymak, kişisel hırslar yüzünden bir camiayı silip atmak, birlik olmak yerine bir olmaya çalışmak kültürel mirasımızla olduğu kadar kültürel değerlerimizle de bağdaşmayan bir tutum olarak değerlendirilmektedir.

Sonuç itibari, eksiğiyle gediğiyle, ülkemizde hem müzecilik hem de kültürel miras alanında bazı ülkeleri kıskandıracak gelişmelere imza atılmaktadır. Ancak bazı küçük çıkar çevrelerinin kendi  şahsi menfaatleri için konuları hakikat meydanı yerine gizli mahfillerde tartışmaya açmaları ne yazık ki sadece onların menfaatlerine hizmet etme gailesini de aşarak ülkemiz müzeciliğine ve kültür sektörüne zarar veren bir boyuta ulaşmıştır.

Bu bağlamda ülkemiz müzecilik ve kültürel miras sektörünün köklü kurumları olan, “Arkeologlar Derneği”, “Anadolu Sanat Tarihçiler Derneği” ve “Müzeciler Derneği” olarak ICOM Türkiye Milli Komisyonu’nun sudan bahanelerle akreditasyonunun iptal edilmesine vesile olan ve ülkemiz müzeciliğinin ağır ve haksız ithamlara uğramasında başrol oynayan ve daha dün kurulduğu halde ülkemiz müzecilik camiasını temsil ettiğini iddia eden yapıyı haksız, yanlı ve yanlış tutumlarından vazgeçmeye ve sağduyulu davranmaya, ayrıca gerçeği yansıtmayan bilgilerle yanıltılan ICOM Genel Merkezini kararını yeniden gözden geçirmeye davet ediyoruz.”