[Serbest] Sorular

Geçtiğimiz Temmuz ayında gerçekleşen ‘Enstrümanıma Dokunma’ kampanyası / tepkisini duymuşsunuzdur. Havayolu şirketlerinin enstrümanlara ilişkin uygulamasına tepki göstermek için müzisyen ve müzik emekçilerinin bir araya gelip, kolektif bir bilinçle gösterdikleri bir tepkiydi. Peki bu eylemi kimin eylemiydi? SERBEST. Facebook sayfalarından alıntı ile ‘SERBEST, Türkiye’de ve dünyanın farklı yerlerinde faaliyet gösteren müzisyen, yapımcı, organizatör, menajer ve her türlü kültür operatörlerinin kapasitelerini geliştirmek ve bu bağlamda çeşitli kültür – sanat etkinlikleri gerçekleştirmek amacı ile kurulmuş’ bir oluşum.

30 Kasım Çarşamba günü ise Babylon‘da Yasemin Mori, Fairuz Derinbulut, Kolektif İstanbul ve Korhan Futacı ve Kara Orkestra ile bir konser gerçekleştirilecek SERBEST adına. Merak edenler, güzel müzik dinlemek isteyenler Çarşamba Babylon’a… SERBEST’e soruları olanlar buraya…

Kendilerine merak ettiklerimizi sorduk…

SERBEST oluşumunda kaç kişi var ortalama? Müzik dışı bir sektörden birileri de içinde yer alabiliyorlar mı?

SERBEST, teknik olarak Dernekler Masası’nın belirttiği kriterlere uymak için yedi kişilik bir kurucu ekipten oluşuyor ama tabi ki bizimle beraber hareket edecek çok daha fazla insan var. Müziğe dair herhangi bir kaygı taşıyan herkes bu hareketin içinde yer alabilir. Zaten SERBEST’in çalışma alanı kesinlikle sadece müzisyenler ve müzisyenlerin günlük hayatlarında karşılaştıkları problemler değil! Öncelikle Serbest’in müzik sektörü algısı tüm müzik mesleklerini kapsıyor, enstrüman yapımcıları, ses teknisyenleri, promoterlar… SERBEST’in asıl kaygısı herkes için, hem üretenler hem de tüketenler için, sürdürülebilir bir kültür sanat politikasının gelişimine katkıda bulunmak.

Birçok etkinlik var SERBEST’in elinin değdiği. Uluslararası bir program var mı ya da uluslararası destekçiler var mı Serbest’te?

Henüz resmileşmiş bir destek yok. Zaten tek bir program dahilinde ilerlemeyi de düşünmüyoruz. Geliştireceğimiz her projenin doğası gereği farklı bir finans desteğine ihtiyacı olacak. Yani destekçiler de daha çok proje bazlı olacak.

‘Enstrümanıma Dokunma’ kampanyasında beklenen tepki alındı mı? Desteklemek için nasıl bir yöntem izlendi? Ana akım medya aktif rol almış gibi gözüküyor. Bir şey değişti mi havayolları şirketlerinde?

‘Enstrümanıma Dokunma’ kampanyası beklediğimizden çok daha kısa sürede sonuçlarını vermeye başladı. Atlas Jet, ki kampanyanın başlamasına sebep olan uygulamaları onlar yapıyordu, geçtiğimiz bayramdan beri tüm uçuşlarında müzik enstrümanları için ayrı bir bagaj bölümü ve ayrı bir prosedür uyguluyor. Bu konuda çok kısa bir sürede bir farkındalık yarattık ve geri dönüşü hızlı oldu. Bu ve bunun gibi biraraya gelindiğinde çok kısa sürede yol alınacak ve ortak paydalar bulunabilecek sorunlar o kadar çok ki. Ana akım medya kampanyaya oldukça ilgi gösterdi. Aslına bakarsanız biz daha neler yapabiliriz diye düşünürken kampanya kendi kendine ilerledi. Bir defa daha gördük ki temel sorun beraber hareket edememekte. Şimdi kampanyanın bir sonraki aşaması, havayolu firmalarını imzalayacağı ortak bir protokol hazırlamak ve enstrümanıyla seyahat etmek isteyenlerin keyfi uygulamalara maruz kalmasını uzun vadede engellemek.

SERBEST derneği olarak “sürdürülebilir bir kültür politikası yaratma” gibi bir ideal var, bu çok genel bir tanım gibi görünüyor ve geniş bir planlama gerektiriyor. Bunun gibi uzun soluklu planlar var mı ve sanatçılar bunun neresindeler?

Oldukça genel bir tanım olmasına rağmen SERBEST’in atacağı her adımda gözeteceği bir kriter olacak. Bugün üzerinde çalışmayı hedeflediğimiz projelerin büyük bölümü doğası gereği sürdürülebilir bir kültür politikası yaratmak üzerine. Örnek vermek gerekirse, kuvvetle muhtemel gerçekleştireceğimiz ilk proje olan müzik kataloğundan bahsedebiliriz. Türkiyeli müzisyenler ve müzik grupları, dönemsel kampanyalar (İstanbul 2010 vb) ya da bireysel insiyatifler tarafından tanıtılıyor. Oysa dünyada müzik fuarlarını gezdiğinizde her ülkenin hatta aynı ülkenin farklı kentlerinin müzik kataloglarıyla karşılaşırsınız. Türkiye için bu tür bir çalışma yapılmadı. Biz bu kataloğu her sene güncelleyerek dünyada tüm önemli kültür operatörlerine düzenli olarak ulaştırmayı düşünüyoruz. SERBEST’in uzun vadeli hedeflerinden biri de müzik meslekleri etrafında bir sendikalaşmaya gitmek. En azından meslek birliklerinin bu alanda faaliyet göstermesini sağlamak. Yine bu bağlamda, enstrüman müzesi ve müzik okulu projelerimiz var. Bunun gibi başından sürdürülebilir olmak üzerine kurulmamış etkinlikler dışında SERBEST, festival ve konser gibi etkinlikler de düzenleyecek. Ancak asla vur kaç konserleri, körler ve sağırlar birbirini ağırlar festivalleri olmayacak bu etkinlikler. SERBEST sürekli yerel insiyatiflerle işbirliği içinde hareket edecek.

SERBEST oluşumunda yer alan sanatçılar kariyerlerinin daha başındayken şu anda Serbest’in genç müzisyenlere sundukları olanaklarla karşılaştılar mı? Ne değişirdi böyle oluşumlar bundan 20 yıl önce olsaydı?

Böyle bir soruya cevap verebilmek için en az bir 10 yıl beklememiz gerek.

SERBEST, hem kolektif hem sosyal olarak faydalı olabilecek sosyal sorumluluk organizasyonları yapacak mı? Sizce ‘Müzik dünyayı kurtarır’ mı?

Müzik dünyayı kurtaramaz… Bizim kaygılarımız gerçekten soyutlanmış, başlı başına bir bütün olarak algılanan müzik değil! Bizim kaygımız hayatın içindeki müzik ve müziğin içindeki hayatlar… Müzik aracılığıyla kurulabilecek paylaşımlar, yaratılabilecek farkındalıklar, sahip çıkılabilecek değerler o kadar geniş bir bağlamdaki aslında. Müzik her zaman her şeye aracı olabilir! Serbest kesinlikle sosyal fayda yaratabilecek etkinlikler düzenleyecek. Bu Serbest için bir sosyal sorumluluk projesi değil, zaten kuruluş nedeni aslında… Ve SERBEST’in sosyal sorumluluk alanı kesinlikle müzik meslekleri ile sınırlı olmayacak.

Müzik adına ‘Enstrümanıma Dokunma’ gibi, kolektif bir çatı altında ve beraber çalışarak elde etmek istediklerinize ulaşıyor musunuz? Sıkıntı olan şeyler var mı? Varsa neler?

Müzik adına hatta belki yaşam adına en önemli sıkıntılarımızdan biri, bir arada hareket edebilmek ve koordine olmak. Sonra ötekini dinlemek ve anlamaya çalışmak… Atacağımız her adımda, karşılaşacağımız sorunların başında, bunlar gelecek gibi görünüyor. Dediğimiz gibi, Enstrümanıma Dokunma, kısa sürede önemli bir aşama kaydettive bunu tek sebebi birarada hareket ediyor olmamızdı. Birilerine derdinizi anlattığınızda basit bir çözümle yıllardır maruz kalınan anlamsız bir gerginlik kısa sürede çözülebiliyor. Bu arada facebook aktivistlerinden çok çeşitli eleştiriler de aldık, anlatmaya çalıştık, anlayanlar oldu! İnanılmaz septik ve yıkıcı bir topluma dönüşüyoruz galiba! En azından sanal alemde durum böyle görünüyor, komplo teorileri her tarafta!

Bir amaç altında bir araya gelme süreci, tek başına sahne almaktan farklı olsa gerek. Bunun performans veya deneyim olarak ne gibi olumlu/olumsuz etkileri var?

Bir arada hareket etmek, üstelik bir amaç altında bir araya gelmiş olmak aslında yolu yarılamak gibi bir his… Birden fazla insanı koordine edebilmek ve verimli bir çalışma yöntemi bulmak işin tek zor tarafı galiba… Yalnız olduğunda yönteme dair kimse kendini sorgulamıyor, ama kalabalığın karar vermesi biraz vakit alıyor! Biz birbirini tamamlayan bir ekip kurduğumuza inanıyoruz… En büyük avantajımız da bir şekilde bu bir arada hareket etme adetini hayatlarımızda zaten yaşatıyor olmamız! Yani aslında bizim için yeni bir durum değil tüm bunlar!

SERBEST’e teşekkür ediyor, bir arada daha da büyüyüp müzik adına güzel şeyler olmasını diliyoruz.