Koreli Alamancının zuhur ettiği bünye: Lali Puna

2004’de Phonem By Miller kapsamında İstanbul’u ziyaret eden grup bu sefer 8 Ekim akşamı, İKSV’nin İstanbul’a hediyesi olarak nitelendirebileceğimiz yeni mekanı Salon İKSV’de sahne alıyor olacak. Hemen ertesi gün ise The Notwist aynı mekanda bizlerle buluşacak. Her iki konseri de izliyor olacağız.

Lali Puna; Münih çıkışlı, deneysel  electropop’un önemli isimlerinden.  Grubun odak noktası Valerie Trebeljahr ise Kore doğumlu, Münih’de yaşamış ancak okul hayatını Lizbon’da geçirdiğinden Portekizce konuşabilen berrak bir ses.

Trebeljahr’ın müzik kariyeri solo projesiyle başlıyor . 90’lar Almanyasında Berlin’deki trash hareketine kendini kaptırıyor ve bugün bulunduğu noktadan çok uzak bir yerden “merhaba” diyor. (Bkz. Jeans Team.) Ve normal olarak bugün, kendisi de bunun doğru bir tercih olmadığını kabul ediyor.

1998’de kurulan Lali Puna’nın diğer önemli alternatif gruplarla da organik bir bağı var. Bir başka Münih çıkışlı topluluk The Notwist’ten Marcus Acher (aynı zamanda  Tied & Tickled Trio’dan) ve yine Tied & Tickled Trio’dan Christoph Brandner, klavyeci Christian Heiß ile birlikte grubun diğer üyelerinden.

Marcus Acher, Lali Puna’ya elektronik destek dışında  şiirsel katkıda da bulunuyor. Sözler, Valerie Trebeljahr ve Marcus Acher ortaklığının birer sonucu. Grubun müzikal anlamda ilerlemesinde bu ikilinin rolü çok büyük. Trebeljahr, Marcus Acher için sadece “ Çok iyi bir prodüktör.” demekle yetinmiyor.  “Çok iyi bir prodüktör. Bu yüzden birden çok grupta yer alabiliyor ve bu nedenle çok yönlü düşünebiliyor. Ben ise bu geçişleri yapamıyorum. Sadece Lali Puna. Bence Marcus, Lali Puna için düzenleme yaparken çok eğleniyor ve grubun müziğinin nasıl olacağına dair görüşü çok net. Örneğin, “Remember” aslında onun şarkısı ve bunu The Notwist’le kaydetmek istedi. Ancak sonra, kaydın daha çok Lali Puna gibi sound ettiğini farketti. Bu fikri çok sevdim.” (Kaynak: Exberliner)

Valerie Trebeljahr’un elektronikte katettiği yol da enteresan. İlk olarak yapmak istediği “dance music” olsa da her haftasonu diskoda olmadığını farkederek yön değiştirmiş. Trebeljahr’ın projesi Lali Puna, geldiği nokta itibariyle Düseldorflu elektronik grupları Kraftwerk ile de karşılaştırılıyor. Ancak benim için Lali Puna’nın müziğinin en huzur veren yanı Trebeljahr’ın,  Stereolab’den Laetita Sadie’i çağrıştıran billur, melodik ve bir o kadar melankolik vokalleri.

Valerie Trebeljahr, sahnede laptop’a kesinlikle karşı değil. Ancak sadece laptop arkasında birisinin vokallerini dinlemek için konsere gitmeyi tercih etmiyor.

Lali Puna için önemli bir başlığı da bağlı olduğu plak şirketi Morr Music’e açmak gerekiyor. Berlin menşeili bağımsız plak şirketi, Thomas Morr’un tamamen kişisel müzik zevkine göre kurulmuş.  Morr, sınırları belirlenmiş zevkine uymayan müziğe kapılarını pek açmıyor. Sadece müziği beğenmesi yetmiyor, aynı zamanda müzisyene de kanının ısınması gerekiyor. Almanya ve Avrupa’nın elektronik ve indie müzikle haşır neşir olan müzik topluluklarına kucak açan Morr Music, baştan sona bir başarı hikayesi. Kuzey müziğine olan yakın duruşu ise cabası. Múm, Seabear, The Wooden Birds ve daha birçok grubun kayıtlarına etiketini basan Thomas Morr, Avrupa’nın sayılı bağımsızlarından.

Lali Puna’nın bu sene içerisinde Morr Music etiketiyle yayımladığı LP’lerinin ismi Our Inventions. Lali Puna, yeni birşey keşfetmiyor ancak dinleyenlere yaptıkları işin güzelliğini sorgulamalarını sağlıyor. Trebeljahr’a göre her yeni kayıt, grubun kendisini yeniden keşfetmesini sağlıyor. (Bkz Exberliner.) Bu LP için stüdyoda daha fazla zaman geçirdiklerini söyleyen Trebeljahr, 2004’deki Faking The Books’dan daha farklı olmaya çalıştıklarını da açıklıyor ki katılıyorum.

Lali Puna; her ince ayrıntısıyla bu dünyanın ötesinde müzik icra ediyor. Bu müzik, “hayır” diyebileceğiniz, sırtınızı çevirip kulaklarınızı kapatabileceğiniz bir müzik değil.  Valerie Trebeljahr, bünyenize nüfuz ettikten sonra terkediyorsa, bilin ki bir devir kapanıp diğeri başlıyordur.  Ya da bir gezegende, yaşam varlığı gösteren canlılar bulunmuştur.